Watt nedir? Nasıl hesaplanır? Nasıl ölçülür?

Watt Nedir? Nasıl Hesaplanır? Nasıl Ölçülür?

Elektrik enerjisinin kullanıcıyı en fazla ilgilendiren ve halk arasında elektrik ile ilgili en fazla kullanılan enerji birimi watt olarak bilinir. Elektriksel gücün ölçümünde yararlanılan bu birim, enerjinin üretim veya tüketim hızını gösterir. Özellikle günümüzde bir elektrikli aletin ne kadar güç tükettiğini, bir ampulün ne kadar güç ile yandığını veya elektrik faturasında ne kadar tüketim olduğunu takip etmek için bu birimden yararlanılsa da watt nedir sorusunun cevabını çoğu kişi bilmeyebilir.

Watt nedir?
Watt nedir?

Watt Nedir?

Watt kavramı uluslararası anlamda kullanılan bir güç birimi olarak enerji dönüşüm oranını ölçerken, gündelik kullanımda “W” harfi ile kısaltılarak kullanılır. Teknik olarak ise watt, elektriksel güç ölçü birimi olarak 1 volt gerilim kapsamında 1 amper akım ile ortaya çıkan güç 1 Watt(W) şeklinde ifade edilir.

Gündelik hayatta elektriğin kullanımı açısından bakıldığında watt bir devre veya cihaz içerisinde bir saniyede ne kadar elektrik enerjisinin ışık, hareket ya da ısı enerjisine dönüşüm gerçekleştiğini ifade eder. Yani en temel örnek ile birlikte örneğin 100 Watt bir ampul, 1 saniyede 100 Joule elektrik enerjisi tüketimi ile ortama ışık ve ısı yayar.

Watt İsmini Nereden Alır?

Buhar makinesinin geliştirilmesinde çok büyük katkılar sağlayan İskoç mühendis ve mucit James Watt sanayi devrimine büyük katkılar sağlarken, 1819 yılında vefat etmesi sonrasında elektrik dünyasına da sağladığı katkılar nedeni ile kendisine atıf ile soyadı Watt, elektrikte güç birimi isimlendirmesi için kullanılmaya başlanmıştır.

Watt nasıl hesaplanır?
Watt nasıl hesaplanır?

Watt Nasıl Hesaplanır?

Watt hesaplama işleminde çok basit bir formül olarak voltaj ile amperin çarpım sonucundan yararlanılır.

Günümüzde kullanılan watt hesaplama formülü W=VxI formatı ile bilinirken, formül içerisinde her eleman da aşağıdaki listedeki tanımları ile bilinmektedir.

  • W güç anlamına gelir. 
  • V voltaj değerini ifade eder. 
  • I akım yani amper değerini ifade eder. 

Formüle göre bir devre üzerinde akış gerçekleştiren akımın aynı devreden geçiş gerçekleştiren gerilim ile çarpılması sonucu watt hesabı ortaya çıkar. Yani örnek olarak bir ampul 220V ve 0,6A akım bulunan bir devrede çalışıyorsa, bu durumda 220×0,6=132 Watt gibi bir güç ile ışık ve ısı yaydığı ifade edilebilir.

Yaygın Kullanılan Watt Hesapları Nelerdir?

Günlük hayatta Türkiye-Asya ve Amerika bölgesindeki şebeke voltajları gibi değerlere ve amper birimlerine göre yaygın kullanılan watt hesapları aşağıdaki tabloda görülebilir.

Voltaj değeri(V)Akım değeri(I)Watt değeri(W=VxI)
220V0,5A110W
230V1A230W
110V10A1100W
12V6A72W

Watt Nasıl Ölçülür?

Bir cihaz, sistem, devre veya tesisatta watt ölçümü yapılabilmesi için wattmetre olarak ifade edilen cihazdan yararlanılır.

Wattmetre elektrik devrelerindeki gücü ölçmek için dijital veya analog olarak kullanılabilirken, devredeki doğru akım (DC) veya alternatif akım (AC)ı akım yöntemine göre değişen şekillerde kullanım sistemi bulunmaktadır.

Evlerde veya ticarethanelerde kullanılan bir ampulden bilgisayara veya buzdolabından fön makinesine kadar değişen devre ve cihazlarda watt değeri önceden belirtilir ve genellikle cihaz etiketine işlenir. Fakat teknik çalışmalarda veya daha net bilgi için bir wattmetre kullanılarak da çok daha doğru ve reaktif özelliklere göre net bir sonuç elde edilebilir.

Watt ölçümü
Watt ölçümü

Watt Elektrik Tüketiminde Neden Önemlidir?

Ev veya işletme tüketicisi olarak son tüketici açısından watt değeri ve özellikle de bu bağlamda ortaya çıkan kilowatt saat ölçüsü bilhassa kullanılan bir elektrikli sistemdeki tüketim oranını ve maliyetleri ortaya çıkarması açısından önemlidir.

Watt(W) bir devrenin anlık güç çekiş özelliğini gösterirken, kilowatt saat(kWh) ise devrenin sahip olduğu bu gücün belirli bir süre dahilinde ne kadar enerji tükettiğini gösterir. Zira özellikle tüketici elektrik faturaları üzerinde kWh üzerinden hesap görürken, 1kW ise 1000W anlamına gelir ve 1 saat boyunca bir cihaz 1000W ile kesintisiz çalışırsa 1 kWh elektrik tüketir.

Watt Tüketimi Nasıl Hesaplanır?

Son tüketici özellikle elektrik faturası açısından kullandığı cihazların ve sistemlerin değerleri ile kullanım süreleri çarpımında tahmini watt tüketimini hesaplayabilir.

Örneğin; gün içerisinde sadece salon tüketimi açısından televizyon ve ampul güç değerleri ölçülebilir. 200W bir televizyon günde 4 saatten 200Wx4h=800Wh yani 0,8kwh güç tüketir. Tasarruflu 10W bir ampul ise günde 10 saat çalışıyorsa, 10Wx10h=100Wh yani 0,1kwh güç tüketir. Sonuçta toplam olarak salonda günlük 0,8+0,1=0,9kwh saat güç tüketilmektedir. Bu kapsamda salon 30×0,9kwh=27kwh aylık tüketim gösterecektir.

Watt göstergesi
Watt göstergesi

Enerji Verimliliğinde Doğru Watt Seçimi Nasıl Yapılır?

Enerji verimliliği açısından öncelikle kullanımdaki temel amaç, bir tesisatın kapasitesi, enerji etkinliği ve modern çözümler göz önünde tutulabilir.

Özellikle beyaz eşya tüketiminde saatlik güç tüketimi göz önünde tutularak daha düşük güç tüketen cihazlar seçilerek yüksek güç tüketimli cihazlardan kaçınmak gerekir. Modern teknolojilerde akıllı evler veya yapay zeka destekli sistemler ve kullanım amacına göre de özellikle aydınlatmada LED ve dümen ölçüsü ile seçim yapmak gerekir.

Watt nedir için verilen cevabın mantığı ile doğru seçim için profesyonel bir keşif ve ihtiyaçları karşılayacak çözümler adına doğru proje ve tasarımlar Drita Mühendislik ekiplerimiz sayesinde gerçekleştirilebilir.

Sıkça Sorulan Sorular 

Watt nedir?

Watt bir elektrikli devrenin birim zaman içerisinde ürettiği ya da tükettiği elektriksel gücü gösteren ölçü birimidir.

Watt enerji tüketim gücünü gösterirken, volt elektriksel potansiyel farkı yani gerilimi ve amper ise elektrik devresinde geçen akımın ne kadar yoğunlukta olduğunu gösterir. Watt kavramı bu ikisinin çarpımı ile elde edilirken, watt ile birlikte tüketilen Joule birimi ölçeğindeki enerji gücü gösterilir.

Kullanılan bir sistem veya cihazda watt değeri artış gösterdikçe birim zamanda cihazın tükettiği güç artar ve daha yüksek performans ile çalışılsa da daha maliyetli bir hale gelir.