İnverter Nedir? Ne İşe Yarar?

İnvert kavramı, İngilizce üzerinden dilimize geçmiş olmak ile birlikte ters çevirmek anlamına gelir. Bu çerçevede inverter olarak bilinen ekipman ise elektrik tesisatlarında, devrelerinde ve sistemleri içerisinde yer alan bir nevi çevirici ekipmandır. Bu ekipman elektriğin kullanıcı açısından faydalı bir hale getirilmesi ve gereken dönüşümler ile şebeke üzerinde amaca uygun bir şekilde dönüşümünün yapılması gibi farklı görevler üstlenir. 

İnverter Nedir? 

İnverter kavramı için en net olarak doğru akım (DC) elektrik enerjisini hem periyodik açıdan hem de genlik açısından alternatif akım (AC) elektrik enerjisine çevirmek için kullanılan ekipmandır, denilebilir. Elektrik dilinde bu ekipman invertör ya da çevirici gibi kelimeler ile de kullanılmaktadır.

Elektriksel güç dönüştürme elemanı olarak kullanılan ekipmandır tanımı, inverter ne demek sorusu için verilebilecek en net cevaplardan birisidir. Çünkü bu çevirici yani geri dönüştürücü güç parçası, özellikle elektrik dünyasında çok sık kullanılırken, örnek olarak güneş enerjisi santrallerinde veya diğer enerji üretim santrallerinde temel ihtiyaçlardan birisidir. Çünkü genellikle enerji üretim santrallerinde ana kaynak elektrik akımını doğru akım (DC) olarak şebekeye sunarken, inverter bu akımı alternatif akım (AC) gerilimine dönüştürür ve kullanıma sunar. 

Güç elektroniği devresi anlamı oluşturan çevirici ters bir fonksiyon ortaya koyarken, bir nevi redresör yani doğrultucu olarak da ifade edilir. Bu kullanım özelliği sayesinde de bugün sadece elektrik dağıtım ve üretim sistemleri ya da güneş enerji sistemleri gibi yapılarda değil evlerde kullanılan bilgisayarlar gibi cihazlar içerisinde de yer alırlar. Ancak büyük yapılarda ve enerji santrallerinde temel olarak kullanım ihtiyacı yer alırken, çeşitleri ile birlikte mikroişlemci boyutunda, büyük boyutlu, statik veya düşük voltajlı inverter gibi türlerden bahsetmek mümkündür. 

Bu ekipmanın çeşitlendirilmesi açısından da piyasada birçok noktada kullanılması üzerinde durularak ve hatta çalışma prensibi kapasitesi ya da özellikleri değişecek şekilde aşağıdaki listede bulunan türlerden bahsetmek mümkündür. 

• Endüstriyel inverter olarak ifade edilen ekipmanlar yüksek güç kapasitelisi ortaya koyarken, özellikle endüstriyel tesislerde motorlar gibi yapılarda ihtiyaç oluşturur. 
• Hibrit invertör olarak adlandırılan ekipmanlar ise şebeke elektriğini veya yenilenebilir enerji kaynaklarını destekleyecek şekilde maksimum enerji yönetimi için kullanılırlar. 
• Standart inverter olarak bilinen ekipmanlar temel bir kullanım için örnek olarak ev içerisindeki elektrikli cihazlarda veya buzdolabı gibi yapılarda yer alırlar. 
• Solar invertör ise özellikle güneş enerji santrali gibi yenilenebilir kaynaklardan üretilen enerjinin kullanıcıya aktarımında DC akımdan AC akıma dönüştürülmesi için ihtiyaç duyulurlar. 

İnverter Ne İşe Yarar?

İnverter temel olarak elektrik enerjisi gibi yapılarda dönüşüm gerçekleştirerek tasarruf sağlamak görevine sahiptir. Çünkü bu ekipmanlar kesintisiz güç sistemleri içerisinde doğru akım (DC) geriliminin alternatif akım (AC) gerilimine dönüşümü için işlev gösterirler. Ayrıca UPS gibi cihazlar içerisinde temel olarak bulunurken, gerçek değerde 220-380V aralığında enerji elde edilir. 

Çalışma prensibi olarak invertör üretilen elektriğin doğru akımdan alternatif akıma dönüştürülmesini ve kullanılabilir hale getirmesini sağlayan bir yapı ortaya koyar. Üzerlerinden geçen tüm elektrik enerjisini genellikle bir güneş enerjisi sistemi ya da akü gibi bir kaynaktan alırlar ve 12 ile 1100V arasındaki doğru akımı 220 ile 380V arasındaki alternatif akıma dönüştürürler. Çalışma prensibinde örneğin akü üzerinden gelen doğru akım bahsedilen aralıklarda alternatif akıma dönüştürülürken, kesintisiz güç sistemlerinde genellikle çıkış noktasında çevirici yer alır. 

Kullanım işlevleri açısından invertör farklı birçok noktada yer alırken, örneğin; elektrik enerjisi sistemlerinde yaşanabilecek dalgalanma, kesinti veya sorunları önlemek açısından da fayda sağlar. Yüksek verim elde edilebilmesi açısından ihtiyaç duyulan bu ekipmanlar etkin bir çalışma oluşturarak özellikle endüstriyel tesislerde motor gibi cihazların korunmasını sağlayabilmektedirler. Hatta inverter kullanımı ile birlikte elde edilen tüm avantaj ve faydalar aşağıdaki listede de ifade edilebilir. 

• Dönüştürücüler ihtiyaç duyulan bölgede enerji tüketimi gerçekleştirebilmek için tasarruf oluşturan bir yapıya sahiptirler. 
• Sessiz bir çalışma düzeni ortaya koyarak bulunduğu yapı veya cihazlar içerisinde avantajlı bir kullanım oluştururlar. 
• Motor, cihaz veya sistemlerin en iyi performans ile çalışması için dönüştürücü kullanılır. 
• Çeviriciler kullanıldıkları noktalarda daha uzun ömürlü bir kullanım ömrü ortaya koyarak aşınma gibi riskleri azaltırlar.
• Güneş enerji sistemleri gibi yapılar içerisinde invertör çevre dostu olarak karbon salınımının düşmesi için çevreye duyarlı bir yapı sağlar. 

Güneş Paneli İnverter Ne İşe Yarar? 

Güneş enerjisi, güneş enerjisi sistemleri yani paneller vasıtasıyla ısı ve elektriğe dönüştürülürken; özellikle elektrik dönüşümünde doğru akımın alternatif akıma dönüşmesi ve kullanılabilir hale gelmesi için güneş paneli inverter kullanılır. Bu çeviriciler güneş enerji sistemlerinde mutlak bir şekilde yer alırken, çalışma prensibi ile elektriği kullanıcıya güvenli bir şekilde ulaştırmak için sisteme dahil olurlar. 

Güneş enerjisi sistemlerinde bulunan invertör, güneş ışığı sayesinde elde edilen enerjiden dönüşüm ile üretilen elektrik akımını doğru akım (DC) türünden alternatif akım (AC) türüne ulaştırırlar. Özellikle ev, ticarethane ve sanayi kullanıcısı için bu akım dönüşümü önemli bir gerekliliktir. Bu açıdan da güneş enerjisi santrallerinde kullanılabilecek şekilde çeviriciler birbirinden aşağıda sayılabilecek 3 değişen çeşide ayrılabilmektedir. 

• Öncelikli olarak off-grid yani şebekeden bağımsız bir şekilde bulunan santrallerde yer alan stand alone invertör isimli ekipmanlar şebekeye bağlı olmadan çalışırlar. Örneğin; depolanmış yani akü üzerindeki elektrik enerjisini akım ve voltaj açısından düzenlemek için kullanılırlar.
• On-grid olarak bilinen invertör ekipmanları ise şebekeye bağlı bir yapıya sahiptir ve kullanacağı elektrik enerjisi fotovoltaik sistem üzerinden gelir ve sonrasında gerekirse depolanır. 
• Solar invertör olarak bilinen malzemeler ise yeterli enerjinin kullanılması sonrasında kalan enerjinin akülere aktarılması ve güneş enerjisi bulunmadığında da akü üzerinden gelecek enerjinin dönüştürülerek kullanılması için görev alırlar. 

Güneş paneli inverter, güneş enerjisi sistemleri içerisinde panel, regülatör ve akü gibi birçok ekipman ile birlikte düzenli bir yapı ile çalışır. Çünkü temel amaçları güneş panellerinin üretmiş olduğu elektrik enerjisini düzenlemek ve sabit bir voltaj ile kullanıcıya aktarabilmek ya da depolayabilmektir. Hasar ve sorun problemlerini engelleyebilecek şekilde cihazlarda uzun ömürlü kullanım için avantaj sağlayan bu ekipmanlar hem şebekeye bağlı hem şebekeden bağımsız sistemlerde enerjinin daha verimli ve uzun vadede kullanışlı hale gelmesini sağlayabilirler. 

Enerji Verimliliği İçin İnverter Kullanımı 

Elektrik üretim tesisleri, güneş enerji santralleri veya elektriğin kullanıldığı alanlarda inverter teknolojisinden faydalanılması, enerji verimliliği açısından büyük bir avantaj ortaya koymaktadır. Özellikle son yıllarda ülkemiz genelinde de enerji kaynaklarının daha sınırlı bir hale gelmesi, küresel iklim koşullarının değişmesi ve buna rağmen enerji ihtiyacının artması açısından enerjinin verimli kullanımı çok önemlidir. Çeviriciler bu gibi noktalarda verimli bir enerji kullanımı için en çağdaş çözümler arasında bulunmaktadır. 

İnvertör ekipmanları elektrikli sistemler ve cihazlarda optimizasyon sağlayarak, enerji tüketimini düşük maliyetli ve verimli bir hale getirirler. Sabit bir hızla çalışan ve ihtiyaçtan fazla enerji harcayan sistemlerde inverter yapısı ile birlikte çok daha hızlı ve ekonomik enerji tüketimi elde edilebilmektedir. Özellikle son yıllarda güneş enerji santralleri birçok ülkede teşvik alırken, santraller içerisinde mutlak bir şekilde bu ekipmanların yer alması ve santralin özelliklerine göre doğru bir şekilde seçimlerinin yapılması gerekmektedir. 

Doğru bir seçim gerçekleştirilebilmesi açısından da öncelikle kapasite göz önünde tutulmalıdır. Çünkü küçük bir ev aletinde bulunan çevirici ile bir güneş enerji santrali içerisinde kullanılacak güneş paneli inverter ürünü arasında kapasite açısından büyük bir farklılık yer alır. Ayrıca teknik açıdan akıllı kontrol gibi imkanlar sağlayıp sağlamadığı, uzaktan yönetim imkanı bulunup bulunmadığı, marka ve kalite gibi birçok özelliği de akılda tutarak tasarruflu ve maliyetlere etki eden bir ürün seçmek gerekir.

Güneş enerjisi santrallerinde inverter seçimi kadar, panellerin temizliğinin ve bakımının önemli bir yer tuttuğunu unutmayın. GES bakım ve temizlik talebiniz için bizimle hemen iletişime geçebilirsiniz.