Güneş Enerjisi Santrali Yer Seçimi Nasıl Yapılır?

Ekonomik çerçevede ve çevreyi koruma mantığına sahip olarak güneş enerji santralleri en mantıklı ve faydalı enerji yatırımları arasında görülmektedir. Kurulum ve proje aşamasında da en önemli adımlardan birisi güneş enerjisi santrali yer seçimi olarak görülmelidir. Çünkü doğru konumum seçilmesi; enerji üretimini daha verimli, maliyetleri daha düşük ve santrali daha uzun ömürlü bir hale getirebilmektedir. 

Güneşin sonsuz ve sınırsız bir kaynak olmasından yararlanan güneş enerji santralleri, çevre dostu bir yapı ile uzun vadede ekonomik enerji üretimini sağlamaktadır. Ancak bu ayrıntıyı yerine getirebilmek için ilk aşamada güneş enerjisi santrali yer seçimi mutlaka doğru yapılmalıdır. Hatta kurulum noktasında kendi ihtiyacınızı karşılamak veya enerji satışı gerçekleştirmek gibi planlarınıza göre de yer seçimi gerçekleştirilmesi gerekebilmektedir.

Güneş Enerjisi Santrali Yer Seçimi Nasıl Olmalı? 

En net ayrıntılar ile birlikte güneş enerjisi santrali yer seçimi yapılırken; öncelikle zeminin düz olmasını göz önünde tutmak gerekir ve sonrasında güneş ışığını engelsiz alan bir bölge seçmek gerekir. Bunun yanında da güneşlenme süresinin yüksek olması önem arz ederken; Türkiye’de özellikle Ege, Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde yıllık 2700 saat üzeri güneşlenme süresi elde edilebilmektedir. 

Daha detaylı bir şekilde güneş enerjisi santrali yer seçimi için ayrıntılarını gözden geçirmek gerekirse, aşağıdaki listede yer alan tüm maddeleri hesaba katmak büyük bir fayda sağlayacaktır. 

• Proje için seçilen arazinin özellikle Türkiye koşullarında cephesinin güney olması büyük fayda sağlar. 
• Seçilen arazi trafo merkezine yakın bir konumda yer almalıdır. Zira trafo merkezine yakın konumdaki santraller elektrik kapasitesi sunma imkanı elde eder.
• Jeolojik olarak arazi yapısının uygun olması üzerinde durmak gerekirken, ışıma potansiyeli yüksek bir bölge olsa dahi arazi yamaçlı ya da su kaynaklarına çok uzak olmamalıdır. Özellikle heyelan ve deprem riski olan bölgelerde santral kurulumu risklidir. 
• Arazi fiziksel olarak çok çukurlu veya tümsekli olmadan seçim yapılmalıdır. 
• Seçilen bölgenin güneş alma oranı yüksek olmalıdır. 
• Santralin kurulduğu arazi ulaşım yollarına yakın olmalıdır. 
• Panel kurulumu için uygun ve düzeltilebilecek toprak yapısına sahip zeminler seçilmelidir.
• Santralin enerji üretim verimini düşürecek şekilde çok yakın çevresinde büyük yapılar ya da tepe ve dağ gibi doğal yapılar bulunmamalıdır. 

Güneş enerjisi santrali yer seçimi açısından en önemli noktalardan birisi de güneş potansiyelidir. Türkiye’de neredeyse 7 bölgenin tamamında yüksek bir güneş ışığını alma potansiyeli bulunsa da özellikle bazı bölge ve kentlerde yıl içinde güneşten çok daha yoğun oranda fayda alınmaktadır. Bazı bölgelerde ise aşırı derecede yağışlı, rüzgarlı ve bulutlu günlerin sayısı yüksek olduğu için avantaj ortadan kalkabilmektedir. Seçilen bölgenin trafo merkezine maksimum 20 km uzaklıkta olması ve genellikle de teşvik başvuruları için 1-1,5 km arasında olması avantaj sağlayabilir. 

Güneş Enerjisi Santrali Yer Seçimi İçin Dikkat Edilmesi Gerekenler 

Sadece liste içerisinde bahsedilen ve üzerinde durulan ayrıntılar ile birlikte güneş enerjisi santrali yer seçimi için yeterli bir sonuç elde etmek mümkün olmayabilir. Çünkü çok daha farklı ayrıntılara dikkat edilmesi ile birlikte sorunsuz bir yer seçimi gerçekleştirmek mümkün olacaktır. Örneğin yapılan yer seçiminde seçilen arazinin veya tarım vasfına sahip olmayan tarlanın kiralanması, satın alınması veya size ait bir mülkün kullanılması da maliyetler konusunda her zaman farklı ayrıntılar ortaya çıkarır. 

Günümüzde genellikle uygun araziler veya tarlalar santral projesi yürütecek işletmeler ve şahıslar tarafından kiralanarak kullanılmaktadır. Özellikle tarım vasfı olmayan çorak araziler bu konuda çok uygun kiralama fiyatları ile avantaj ortaya koyarken, öncesinde mutlaka yasal başvuruların yapılması ve arazi için izin alınması da önemlidir. Ayrıca günümüzde güneş enerji santrali ve güneş enerji tarlası kavramları birbirine karıştırılırken; santraller, güneş ışığını elektrik enerjisine direkt olarak dönüştürür ve güneş tarlaları ise dev alanlarda bir santral olarak işlev görebilecek çok yüksek kapasiteli istasyonlardır.

Daha ayrıntılı noktalara bakmak gerekirse güneş enerjisi santrali yer seçimi için ortalama minimum 5 dönüm civarında bir arazi ihtiyacı yer alacaktır. İnşaat ve bakım gibi süreçlerde kolaylık sağlayacak bir ulaşım imkanı bulunması ve çevresinde temizlik için kullanılabilecek su kaynakları yer alması, arazinin imar durumunun çok uzun vadede ortaya çıkmaması ve iyi bir yatırım geri dönüş süresi sağlayabilmesi hesaba katılmalıdır. Bu ayrıntıların her biri doğru bir arazi seçimi yapılması ile güneş enerji santralinden yüksek verim ve kazanç elde edebilmeyi sağlar. 

Sıkça Sorulan Sorular