Güneş paneli nedir? Ne işe yarar?

Güneş panelleri veya güneş enerjisi panelleri, çok eski tarihlerden bu yana elektrik enerjisi üretimi veya ısı üretimi için güneş enerjisinden yararlanmak için geliştirilen teknolojilerdir. Günümüzde de bu paneller kullanım amaçlarına göre farklı yapılarda, kalitelerde, boyutlarda, kapasitelerde ve özelliklerde üretilerek kullanıma sunulmaktadır. Temel mantıkları her zaman güneş enerjisini farklı formlara dönüştürerek kullanılabilir hale getirmektir. 

Tarihçe olarak bakıldığında güneş paneli ilk defa 1839 yılında Fransız bir fizikçi olan Edmond Becquerel tarafından geliştirilmiştir. İlk paneller güneş enerjisi etkisini keşfederken, 1954 yılında ise ilk defa ticari silikon hücreler Bell Labs tarafından geliştirilmiştir. Yakın geçmişte 1970’li yıllarda ise paneller uzay teknolojisinde dahi kullanılır hale gelirken, 2000’ler sonrasında ise düşen maliyetler ile artık ev, ticari kullanıcı veya sanayi kullanıcısı ve hatta elektrik enerjisi üretmek isteyen santral kullanıcısı güneş panellerinden yararlanmaya başlamıştır. 

Güneş paneli nedir? Ne işe yarar?
Güneş paneli nedir? Ne işe yarar?

Güneş Paneli Nedir?

Teknik olarak güneş paneli; güneş tarafından yayılan ışıkları yani fotonları emerek, kendi içerisinde bir elektron hareketi ile elektrik enerjisi veya ısı enerjisi oluşturan ekipmandır. Elektrik üretimi ve enerji üretimi açısından bakıldığında paneller fotovoltaik(PV) hücreler ile üretilmiş ve güneş ışığından elektrik enerjisi üreten yapılardır. 

Çok uzun yıllardan bu yana güneş panelleri elektrik enerjisi üretimi gerçekleştirmek isteyen bireyler, ticari kullanıcılar, endüstri kullanıcıları veya üreticiler tarafından en önemli seçenek olarak görülmektedir. Teknik çerçevede güneş panelleri Silisyum bazlı silikon hücrelerden üretilirken, buna bağlı olarak da üretim şekilleri ve ürün çeşitlerinde değişiklikler ortaya çıkmaktadır. Bugün bilinen panel çeşitleri arasında ise aşağıdaki türlerden bahsedilebilir. 

  • Tek silikon moleküllerinin eritilmesi ile oluşturulan hücreler sayesinde üretilen monokristal güneş panelleri 
  • Birden çok silikon parçacığının birleşiminin eritilmesi ile üretilen polikristal güneş panelleri 
  • Teknik anlamda hibrit kullanım oluşturan birden fazla hücreyi birleştiren hibrit güneş panelleri 
  • Saydam veya ince cam paneller 

Sayılan bu panel çeşitleri temel olarak özellikle elektrik enerjisi üretiminde en fazla ön plana çıkan paneller olmak ile birlikte bilhassa monokristal ve polikristal paneller elektrik santrallerinde çok sık görülen ürün türleridir. Her birinde verimlilik oranı farklı bir yapıya sahip olurken; hücre büyüklükleri, enerji üretim kapasiteleri, kullanım ömürleri ve boyutları da farklılık gösterebilmektedir. 

Güneş panelleri temel olarak elektrik üretimi için güneş enerji santralleri içerisinde kullanıldıkları kadar yaygın bir şekilde farklı noktalarda da elektrik enerjisi ve ısıtma fonksiyonu ile kullanılmaları da görülebilir. Örnek olarak yaygın şekilde günümüzde ev ve işletmelerde hem elektrik üretimi hem de sıcak su üretimi için kullanıldıkları gibi endüstriyel tesisler, kurumlar, ulaşım yapıları, hastaneler veya mobil araçlarda enerji üretim açısından da değişen santral tipleri ile kullanım gerçekleştirmek mümkündür. 

Güneş paneli nedir? Ne işe yarar?
Güneş paneli nedir? Ne işe yarar?

Güneş Paneli Ne İşe Yarar?

Bir güneş panelinin temel fonksiyonunun ısı veya elektrik enerjisi üretimi olduğu net bir şekilde ifade edilebilir. Bu anlamda kullanımlarının yaygınlaşması ve teşvik edilmesi de çevresel etkilerinin düşük olması, düşük maliyet ile ekonomik ve verimli bir enerji için yenilenebilir kaynaklardan yararlanmalarından ötürüdür. 

Güneş paneli temel olarak güneş ışığını kullanması vasıtasıyla elektrik enerjisi üretir ve bu anlamda büyük bir tasarruf oluşturur. En temel işlevlerinden biri elektrik üretimi olurken, ev veya işletme kullanımlarında elektrik ihtiyacını karşılamak ile kalmayıp, gereken noktalarla fazla elektriğin depolanması veya perakende satışa sunulması fırsatı dahi sağlayabilir. 

Güneş panellerinin farklı işlevlerine bakıldığında ise özellikle ısınma oluşturmak için güneş enerji sistemlerinden yararlanılması birçok yapıda yer alırken, benzer bir şekilde sıcak su üretimi için de ev veya işletmelerde seçilmektedir. Çevreye zarar vermeden yenilenebilir ve sürekli kaynakların kullanılması ile yani fosil yakıtlardan uzak bir şekilde enerji üretimi sağlayabilmek açısından da güneş panelleri düşük karbon emisyonu ile doğa dostu bir yapı sağlarlar. 

Güneş paneli için çalışma prensibine bakıldığında da özellikle enerji üretiminde öncelikle paneller hücreler vasıtasıyla güneş ışığını toplayarak emerler. Silikon hücreler içerisinde ışık enerjisi elektron hareketlerine dönüşerek, doğru akım(DC) oluşturur. Santrallerdeki çeviriciler(inverterler) doğru akımı alternatif akım(AC) gerilimine dönüştürerek, depolanabilecek ve kullanıcıya aktarılabilecek hale getirir. Özellikle şebekeye bağlı sistemlerde elektrik enerjisi direkt olarak perakende şekilde satılabilir. 

Doğru bir kullanım için güneş paneli mutlaka doğru seçilmelidir ve kullanım alanları gibi ayrıntılara göre dikkatli olunmalıdır. Uygun bir yerin bulunması ile birlikte doğru panel açısı ve güneşlenme oranı elde edildiğinde kurulum yapılacak dönemde hücre yapısı, verim oranı, fiyatlar, garanti süresi ve proje boyutuna göre paneller seçilir. Kullanılan paneller düzenli bakım ve temizlik ile uzun ömürlü ve verimli bir sonuç ortaya koyabilirken, en önemli noktada tasarruflu bir elektrik üretimi imkanı elde edilir. 

Güneş paneli nedir? Ne işe yarar?
Güneş paneli nedir? Ne işe yarar?

Sıkça Sorulan Sorular

Güneş paneli nedir?

Güneş paneli, ışın emici hücreleri sayesinde güneş ışığını kullanarak elektrik enerjisine dönüşümü gerçekleştiren sistemdir. 

Ev kullanıcısının ısı ve enerji ihtiyacını karşılama konusunda güneş enerji sistemleri çok mantıklı bir tercih olarak görülmektedir. 

Yapısına ve kullanım şekline göre değişmek ile birlikte ortalama 25-30 yıl arasında kullanım ömürleri bulunmaktadır.